Wypalenie zawodowe — Przyczyny i objawy, jak sobie z nim radzić?

Wypalenie zawodowe

Wypalenie zawodowe nie jest czymś, z czym łatwo jest sobie poradzić. Tym bardziej w dzisiejszych czasach, gdzie możliwości rozwoju są naprawdę duże, a my musimy wciąż pracować w ten sam sposób od kilku lat. Jeśli więc czujesz, że nie masz już motywacji do pracy, a każda minuta w niej wyczerpuje Cię psychicznie lub fizycznie, musisz zacząć z tym walczyć. Wypalenie zawodowe może bowiem sprawić, że całkowicie odechce Ci się pracować na dotychczasowym stanowisku.

Ale jak sobie z nim radzić i w jaki sposób przeciwdziałać wypaleniu zawodowemu? Jeżeli chcesz się tego dowiedzieć, sprawdź dalszą część artykułu, w której omówiliśmy:

  • czym tak naprawdę jest wypalenie zawodowe,
  • jakie są najpopularniejsze objawy wypalenia zawodowego,
  • jakie mogą być przyczyny wypalenia zawodowego,
  • jak radzić z wypaleniem zawodowym, a także jak mu przeciwdziałać.

Czym jest wypalenie zawodowe?

Pierwszy raz pojęcie wypalenia pojawiło się w latach 70-tych, kiedy to amerykański psychiatra zbadał wąskie grono osób zaangażowanych w działalność wolontaryjną. Herbert Freudenberg zauważył, że u osób intensywnie pracujących lub angażujących się w czynności charytatywne, dochodzi do znacznego spadku motywacji i entuzjazmu po pewnym czasie pracy.

Dziś, wypalenie zawodowe (ang. burnout) występuje u osób, które kiedyś czerpały z pracy satysfakcję, a dziś stała się męcząca i nieprzyjemna lub pracownik przestaje się w niej rozwijać zawodowo. Bardzo często wypalenie w pracy pojawia się na skutek chronicznego stresu, który nie został odpowiednio złagodzony.

Objawy wypalenia zawodowego

Według Międzynarodowej Klasyfikacji chorób wypalenie zawodowe objawia się:

  • chronicznym uczuciem braku energii lub wyczerpania,
  • znacznym zredukowaniem skuteczności zawodowej,
  • cynicznym lub negatywnym nastawieniem do pracy,
  • mentalnym odcięciem się od obowiązków pracowniczych.

Oprócz tego według niektórych naukowców wypalenie zawodowe obejmuje:

Skutki wypalenia zawodowego
  • zanik empatii i uczciwości do pracodawcy,
  • kryzys zawodowych kompetencji,
  • negatywny sposób postrzegania swojej pracy i obowiązków,
  • ciągłym wyczerpaniem fizycznym i psychicznym,
  • wzrost emocjonalnego napięcia,
  • bezsenność i strach przed pójściem do pracy,
  • poczucie bezsensu i pustki,
  • prokrastynacja,
  • brak satysfakcji z pracy i osiąganych sukcesów,
  • problemy z koncentracją,
  • wahania nastrojów,
  • irytowanie się kontaktem z innymi ludźmi,
  • częste uczucie złości i irytacji.

Przeglądając powyższą listę, warto mieć na uwadze fakt, że posiadając jeden lub objaw, niekoniecznie możemy mieć syndrom wypalenia. Poza tym niektóre z powyższych objawów mogą świadczyć o innych chorobach. Warto więc wykonywać okresowe badania u psychologa lub innego specjalisty, który dokładnie powie, co może nam dolegać.

Przyczyny wypalenia zawodowego

Jeżeli chodzi o przyczyny wypalenia zawodowego, to może być ich naprawdę wiele. Najpopularniejszym powodem jest jednak stres lub presja wywoływana przez przełożonego, lub współpracownika.

Kiedyś najbardziej narażonymi zawodami na wypalenie zawodowe byli pracownicy socjalni, nauczyciele, pracownicy służby zdrowia, czy psychologowie — głównie zawody, w których nadmierny kontakt z ludźmi negatywnie wpływał na uczucia danej osoby. Dziś zakres takich zawodów jest zdecydowanie szerszy i nie zależy wyłącznie od nadmiernego kontaktu z ludźmi. Wiele osób pracujących z domu lub w dużych korporacjach cierpi na wypalenie, ponieważ przez długi czas się nie rozwijają lub ciąży na nich duży nacisk ze strony pracodawcy.

Do powstawania problemu, jakim jest syndrom wypalenia zawodowego, przyczyniają się również:

  • konflikty w pracy ze współpracownikami lub przełożonymi,
  • praca pod presją czasu,
  • częste zmiany organizacyjne lub zespołowe,
  • trudności w pogodzeniu życia zawodowego z życiem prywatnym,
  • brak sukcesów.

Według psychologów dużą rolę odgrywa samo środowisko pracy. Christina Maslach uważa, że jeśli jest ono zbyt wymagające emocjonalnie lub psychiczne, to o wiele łatwiej jest o zmęczenie pracownika. Właśnie dlatego, to od pracodawcy zależy tak naprawdę jak współpracownicy będą się ze sobą dogadywać.

Wypalenie zawodowe — jak sobie z nim radzić?

To, jak radzić sobie z wypaleniem zawodowym, zależy od tego, jakie symptomy w sobie wyczuwasz i jak głęboko popadłeś w omawiany syndrom. W przypadku, gdy problemy dopiero się pojawiają, będzie Ci dosyć łatwo poradzić z nimi samodzielnie. Jednak, gdy wypalenie widoczne jest u Ciebie przewlekle lub długotrwale, wtedy będziesz musiał skonsultować się z psychoterapeutą.

Jeżeli czujesz, że praca zaczyna Cię męczyć, oto co możesz z tym zrobić:

  1. Zadbaj o siebie i o swoje zdrowie. Wysypiaj się, pij dużo wody, jedz zdrowo i zacznij uprawiać sport. Jeżeli spędzasz dużo czasu w jednej pozycji, rób sobie 5-10 minutowe przerwy, w których wykonasz proste ćwiczenia rozciągające.
  2. Postaw wyraźniejszą granicę pomiędzy pracą i życiem prywatnym. Na samym początku wykonaj najpilniejsze obowiązki i to, co najbardziej Cię przeraża. Nie pracuj po godzinach, a jeśli szef będzie chciał obłożyć Cię dodatkowymi obowiązkami, powiedz mu, że nie masz na nie siły i czasu. Spróbuj również odpowiednio zarządzać czasem swojej pracy
  3. Wyznacz sobie jasne cele w pracy. Staraj się wszystko robić dobrze, ale nie idealnie. Doszlifowanie czegokolwiek do perfekcji zabiera dużo czasu, przez co trudno jest wykonywać wiele zadań jednocześnie.
  4. Pozwól sobie na odpoczynek. Weź urlop, wyjdź z miejsca pracy podczas przerwy, dotleń organizm. Nawet chwila w ciągu dnia może sprawić, że będzie Ci się pracować o wiele lepiej.
  5. Spróbuj rozwijać się zawodowo na własną rękę. Zainwestuj w siebie, ucz się nowych rzeczy, które mogą przydać się w Twojej obecnej pracy. Pochwal się nowymi umiejętnościami szefowi, a jeśli Cię nie doceni, po prostu zacznij rozglądać się za nowym miejscem zatrudnienia.
  6. Poszukaj nowego hobby. Znajdź coś, dzięki czemu zerwiesz z rutyną i nudą. Postaraj się, aby Twoje hobby było na tyle ciekawe, abyś wykonując je, zapominał o całym świecie.
  7. Zacznij medytować. 15-30 minut dziennie sprawi, że oderwiesz się od codziennych myśli i nabierzesz dystansu do niektórych spraw.
  8. Doceniaj swoje sukcesy i rozmawiaj o nich z innymi. Pomyśl o tym, co udało Ci się osiągnąć w ostatnim czasie. Nawet jeśli była to mała rzecz, pochwal się tym, dziewczynie, żonie, czy innej osobie, która doceni to co robisz.

I jak, myślisz, że powyższe metody mogą coś zmienić w Twoim życiu zawodowym? Jeżeli wciąż nie jesteś usatysfakcjonowany, zawsze możesz zrezygnować z obecnej pracy i spróbować w innej firmie lub innej branży.

Jak zapobiegać wypaleniu zawodowemu?

Wiesz już co robić, gdy pojawiają się problemy lub widzisz, że wypalenie zawodowe zaczyna się pogłębiać. Jednak co robić, aby nie wpaść w wir niezadowolenia i cieszyć się z wykonywanej pracy przez lata? To proste, możesz:

  • dbać o dobre relacje z pracownikami i przełożonymi,
  • stać się bardziej asertywną osobą, która nie boi się powiedzieć nie,
  • poinformować pracodawcę, że podział zadań nie jest do końca sprawiedliwy,
  • poprosić o podwyżkę, jeśli widzisz, że wynagrodzenie nie jest adekwatne do wykonywanej pracy,
  • spróbować wpłynąć w jakiś sposób na firmę, dzięki czemu poczujesz się bardziej potrzebny,
  • bardziej poznać wartości pracowników i firmy, w której pracujesz.

W przypadku, gdy jesteś pracodawcą, a nie pracownikiem, możesz zapewnić pracownikom to, co zostało wypisane powyżej. Dzięki temu ludzie będą czuli się potrzebni, ważni i docenieni.

A jeżeli wciąż nie wiesz, czy wypalenie zawodowe dotyka Cię lub jak sobie z nim radzić, skorzystaj z sekcji komentarzy lub zakładki kontakt. Obiecujemy, że odpowiemy na wszystkie pytania i rozwiejemy wszelkie wątpliwości 🙂

Udostępnij artykuł

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.